» » Kazanılmış Değer Analizi Nedir? Ne İşe Yarar? Neden Gereklidir?

Kazanılmış Değer Analizi Nedir? Ne İşe Yarar? Neden Gereklidir?


Kazanılmış değer analizi, proje yönetiminde yaygın olarak kullanılan bir performans ve geri bildirim aracıdır. Kazanılmış değer analizi, projenin mevcut durumunu ve ilerlemesini kapsam, zaman ve maliyet boyutları açısından net bir şekilde ortaya koyar. Projenin gidişatına ve mevcut eğilimlere dayanarak, gerçek maliyeti ve olası tamamlanma zamanını tahmin etmemizi sağlar. 

Kazanılmış değer analizi, projenin başarılı olmasında çok kritik önem taşıyan şu sorulara cevap sunmayı amaçlar.
  • Proje takvimin önünde miyiz, gerisinde miyiz?
  • Zamanı ne kadar verimli kullanmaktayız?
  • Proje tahmini olarak ne zamana tamamlanacak?
  • Planlanan bütçeyi aştık mı?
  • Bütçeyi ne kadar verimli kullanmaktayız?
  • Kalan işler ne kadar bütçeyle tamamlanacak?
  • Projenin tamamı ne kadar bütçeyle tamamlanacak? 
Kazanılmış değer analizi, üç temel veri üzerine inşa edilmiştir;
  • Planlanan Değer (PV),
  • Kazanılmış Değer (EV) 
  • Gerçekleşen Maliyet (AC)
 
Planlanan Değer, proje takviminin herhangi bir tarihine kadar planlanan tüm işlerin toplam bütçesidir. Planlanan İşin Bütçelenmiş Maliyeti olarak da bilinir. Projenin performası PV üzerinden ölçülür. Genel olarak planlanan bütçe S-Curvede denilen, kümülatif değerlerin oluşturduğu eğri ile gösterilir.

Kazanılmış Değer, Herhangi bir anında gerçekleşen ilerleme karşısında olması beklenen değerdir. Yapılan İşin Bütçelenmiş Maliyeti olarak da bilinir. Bu değer PV cinsinden ölçülür. 
 
Gerçekleşen Maliyet, projenin herhangi bir anında tamamlanmış olan tüm işler için harcanmış olan kaynakların toplamıdır. Yapılan İşin Gerçek Maliyeti olarak da bilinir.
 
 
Daha iyi anlaşılması adına, aşağıdaki örnekle beraber mevcut devam eden bir basit projenin analizini yapalım;
 

 

Yukarıda görüldüğü şekliyle bir iş programımız olsun, proje bütçemizi de belirlemiş olalım,

 

Tablo 2'de bütçemizin aktivitelere göre ve aylara göre dağılımını yaptık, 

 

3.Ay sonundaki proje durumunu değerlendirmek istiyoruz, 3 ay içerisinde tüm giderlerimizi belirliyoruz,

 

Proje Geneline Baktığımızda;

CV= EV-AC (Maliyet Varyansı = Kazanılan Değer - Gerçekleşen Gider)

CV = 17.750 - 24.300= -6550 (Durum Kötü!, Planladığım bütçeye göre 3 ayın toplamına göre 6550 TL fazla harcamışız. 3 aylık periyotta bütçemizin üzerine çıkmışız.)
CPI= EV/AC (Maliyet Performans İndex = Kazanılan Değer / Gerçekleşen Gider)
CPI = 17.750 / 24.300 = 0,730 (CPI<1, Eğer toplam gider, 17.500 olsaydı tam planlığımız gibi gitmiş olacaktı, fakat kazanılanın üstünde bir harcama yaptığımızdan dolayı index değeri 1 değerinden küçük bir değere karşılık gelmiştir.)



SV= EV-PV (Zaman Çizelgesi Varyansı = Kazanılan Değer - Planlanan Değer)
SV = 17.750 - 23.500= -5750 (Durum Kötü!, Planladığım bütçeye göre 3 ayın toplamına göre parasal karşılığı 5750 TL daha olan kazanımıma ulaşamamışız, takvim olarak gerideyiz.)
SPI= EV/PV (Zaman Çizelgesi Performans İndex = Kazanılan Değer / Planlanan Değer)
SPI = 17.750 / 23.500 = 0,755 (SPI<1, Eğer kazanımımız, 23.500 olsaydı tam planlığımız gibi gitmiş olacaktı, fakat kazanılan değer, planladığımız değerin altında kalmış olmasından dolayı index değeri 1 değerinden küçük bir değere karşılık gelmiştir.)


Faaliyetleri kendi içinde incelediğimizde;

  • Faaliyet 1 schedule olarak zamanında gidiyor, parasal olarak da bütçemizin altında maliyetimiz var ve tam planladığımız gibi ilerliyor.
  • Faaliyet 2 schedule olarak geride kalmışız, parasal olarak da bütçemizin üstünde maliyetimiz var. İstenmeyen durumun içindeyiz,
  • Faaliyet 3 schedule olarak geride kalmışız, parasal olarak da bütçemizin üstünde maliyetimiz var. İstenmeyen durumun içindeyiz,
  • Faaliyet 4 schedule olarak geride kalmışız, parasal olarak da bütçemizin üstünde maliyetimiz var. İstenmeyen durumun içindeyiz,
  • Faaliyet 5 schedule olarak planladığımıza göre önde gidiyoruz, fakat parasal olarak bütçemizin üstünde maliyetimiz var.

Tekrar proje geneline dönersek;
ETC (Estimate to complete) = (BAC-EV) / CPI (Böyle giderse geriye kalan iş için tahmini maliyet ne olur?)
ETC (Estimate to complete) = (50.500-17.750)/0,73
ETC (Estimate to complete) = 44.863 TL (Bu performansla giderse, kalan iş bu tutara tamamlanmış olacak.)

EAC (Estimate at completion) = AC + ETC (Böyle giderse proje tahmini kaç liraya tamamlanmış olacak?)
EAC (Estimate at completion) = 24.300 + 44.863 TL
EAC (Estimate at completion) = 69.163 TL (Bu performansla giderse, bu proje tahmini olarak bu tutara tamamlanmış olacak.)
 
Yukarıda ETC hesabında, biz sadece yaklaşımlardan bir tanesini kullandık, ETC hesaplanırken 5 farklı yaklaşım kullanılıyor,
Aşağıda Primavera P6'dan bu mevzu ile ilgili kısmı görelim,



 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
   
Herhangi bir WBS seçip, sekmelerden "Earned Value" kısmına gelirseniz, resimde gösterilen bu konuyla ilgili seçeneklere ulaşabilirsiniz. Şimdi bu 5 farklı yaklaşımı inceleyelim,
  
 1. ETC= (BAC - AC) (Budget at Completion - Actual Cost) (Resimde seçili olan seçenek)
Yorum: "Proje bütçeyi aşmayacağını, maliyet artışı olmayacağı tahmin edilir.". Dolayısıyla EAC=BAC olmuş olur.

 2. ETC= (BAC - EV)/CPI  (PF=1/CPI olmasından dolayı ve 2.seçenekte PF=1 kabul edllmesi durumunda ETC = (BAC - EV) olmuş olur.
(Yorum: "Projenin kalan kısmında maliyet sapması olmayacağı, kalan kısmın planlanan maliyette bitirilmesi tahmin edilir.)

 3. ETC= (BAC - EV)/CPI  (Yukarıdaki kazanılmış analiz örneğinde uyguladığımız yaklaşım. PF=1/CPI olmasından dolayı, CPI değerimize göre ETC hesaplamıştık.
(Yorum: "Bu zamana kadar ki performans ne ise, bundan sonrada aynısı olur.")

 4. ETC= (BAC - EV)/(CPI*SPI) 
(Maliyet endeksi ile takvim endeksinin çarpımıyla bir oran elde edilip, performans katsayısı olarak kullanılıyor. PF=1/(CPI*SPI)
(Yorum:"Takvimsel olarak geride ve parasal olarak bütçenin üstünde giden bir projede,
zamanında bitirebilme amacıyla kaynak yüklemesi yapılır,
Dolayısıyla extra maliyet artışı da dikkate alınmış olur. Diğer durumda, takvimsel olarak ileride ve parasal olarak
bütçenin altında seyreden projede, iki faktöründe olumlu seyredeceği analiz ediliyorsa,
bütçe maliyetinin altında bir tutarda projenin tamamlanacağı tahmin edilir."

 5. ETC= (BAC - EV) * Custom PF
(Burada da istediğiniz Perfomans katsayısı değerini vererek, kalan maliyetlerinizi tahmin edebilirsiniz.
(Yorum: "3. yaklaşımda olduğu gibi, projenin ortaya çıkan CPI değerinin yerine, 
bir takım nedenlerden dolayı, başka bir CPI değeri öngörüp, farklı bir tahmini kalan maliyetinizi hesaplayabilirsiniz.")
* Bu 5 farklı seçenek proje tümüne uygulanabildiği gibi her WBS için farklı yaklaşımlarda tanımlayabilirsiniz. 
 
EACt (Estimated Duration) = PD (Planning Duration) / SPI
EACt = 7 / 0,755 = 9,272 ay (Bu performansla devam edeceğini tahmin edersek, proje toplamda 9,27 ayda tamamlanmış olacak.)
 
Kullanılan formüllerin detaylı açıklamaları için bu sayfayı ziyaret edebilirsiniz,


Gürkan GEÇİCİ
İnşaat Mühendisi

19
kazanılmış değer earned value actrual estimate to complete planlama s curve nedir neden neden gerekli mantık spi cpi perfomans index sapma kazanılmış değer analizi earned value management
Yazan: ggecici
2391 kez okundu 25.12.19 tarihinde yayınlandı
Bilgilendirme! Cevap ve yorum yazabilmeniz için sitemizde üye kaydınızın olması gerekmektedir.
    • Üye
      12:28, 12 Mayıs 2020
      0
      Şikayet Et

      ETC hesabındaki 4.yaklaşımda (maliyet ve zaman sapması devam ederse şeklinde) zaman sapmasından kasıt nedir tam olarak? Takvimsel olarak geride olduğum projeyi, daha önce planladığım zamanda bitirebilmek için yapacağım kaynak artışından dolayı ortaya çıkan maliyet mi? yoksa hali hazırda geride olduğum proje, proje sonunda da mevcut gecikme oranı kadar gecikme oluşturarak bu oluşan gecikmeden kaynaklanan maliyet midir?

      • Admin
        16:33, 13 Mayıs 2020
        1
        Şikayet Et

        Onur Bey,

        4. yaklaşımda hem parasal hemde süresel olarak gecikme yaşanacağını tahmin edilerek bir yaklaşım yapılmış anlamı çıkmakta. Yani sorunuzun cevabı olarak hem cost etkeninin hemde schedule etkeninin dikkate alındığı ifade ediliyor.
        Matematiksek olarak bakarsak, 4.yaklaşım için SPI ve CPI, bunların ikiside "1"den küçük olduğu zaman, yani hem zamansal gecikme, hemde bütçe üstü maliyet oluştuğu zaman, tahmini toplam maliyetimiz daha da artacaktır. Diğer yaklaşımlar sadece maliyet performans endeksi dikkate alınarak yapılmıştır.

        • Admin
          09:46, 14 Mayıs 2020
          0
          Şikayet Et

          Yorumlarınıza buradan devam etmek istedim. Gürkan şefim de tanımladığı gibi hem zamansal anlamda hem de maliyet anlamındaki farklılaşmadan ötürü primavera böyle bir yaklaşım geliştirmiş. Anladığım kadarıyla sonuç olarak zaman kaybından dolayı harcanacak ekstra maliyeti harcarsam zamanında bitirir miyim gibi bir soru işareti oluştu sanırım kafalarda. Burada gecikme sebeplerine odaklanmak lazım. Yetersiz iş gücü tahmininden dolayı mı iş gecikiyor, yoksa başka sebepleri mi var? Eğer elimizdeki gücü yanlış tahmin ettiysek, işin tamamlanması için gereken iş gücünü öyle yada böyle extra maliyetlerle sahaya getireceğiz. Bunu parayı bastırıp zamanında sahaya getirirsek, "evet zamanında biter". Ama mevcut kaynak ile devam edip daha uzun sürede de bu parayı harcama durumu olabilir. Eğer zaman kaygımız yoksa. Özetle 1/CPI*SPI bizim için her türlü zaman ve para sapmasının kombinlenmiş halidir. Cost olarak baktığınızda varacağınız son noktanın tahmini değerini verir.